گفت‌وگو با کارگردانان بخش ایده‌های نو جشنواره تئاتر عروسکی تهران-مبارک

«متفاوت‌ها»از شوق حضور در جشنواره می‌گویند

جشنواره تئاتر عروسکی در بخش ایده های نو ۴ نمایش «خواهران پیرس»، «اعماق»، «فاصله ای به وسعت ...» و «حماسه دریا» را در معرض دید عموم قرا می دهد.

به گزارش ستاد خبری هجدهمین جشنواره نمایش عروسکی تهران- مبارک به نقل از ایران تئاتر، «ایده‌های نو» عنوان بخشی از جشنواره عروسکی تهران مبارک است که بر آثاری متمرکز شده که با تاکید بر عروسک، با ساده ترین شرایط، امکان اجرا در فضاهای مختلف را داشته باشند. رویکرد ویژه ستاد برگزاری جشنواره در این بخش، استفاده خلاقانه از تکنولوژی‌های نوین در تولید و اجرای قطعات نمایش عروسکی است.   در این بخش از جشنواره عروسکی تهران مبارک، هیئت داوری متشکل از محمد بحرانی، وحید آقاپور و وحید نفر پس از بررسی آثار، پس از بررسی آثار ارسالی، ۴ نمایش «خواهران پیرس» به کارگردانی هانیه درویشان و فاطمه صفایی پور ، «اعماق» اثر لیلی احمدی و نایره عیوضی، «فاصله ای به وسعت ...» اثر مهناز آقایی و «حماسه دریا» کاری از هیام احمدی را برای اجرا در بخش نهایی انتخاب کردند.   هانیه درویشان از خواهران پیرس گفت خواهران پیرس عنوان نمایشی است که هانیه درویشیان به همراه فاطمه صفایی پور برای جشنواره عروسکی تهران مبارک آماده کرده اند. نمایشی اقتباسی از داستان میک جکسون به نویسندگی عرفان ابراهیمی که در جشنواره تئاتر عروسکی دانشجویان در بخش بزرگسال، تندیس کارگردانی، تندیس طراحی صحنه، تندیس موسیقی، تقدیر نمایشنامه، تقدیر طراحی و ساخت عروسک و تقدیر عروسک‌گردانی را به دست آورده است.   هانیه درویشیان سومین بار است که در این جشنواره شرکت می کند. او در خصوص نحوه اجرای این نمایش، گفت: من و خانم صفایی پور در هنرستان و دانشگاه تهران با هم بودیم. با میکروتئاتر آشنا شدیم و شروع به پژوهش نمودیم. پیش از این دو اثر میکروتئاتر ۴هزار پا، لئوناردو کالکشن را تولید کردیم و  دختران پیرس سومین کار ما می باشد.   کارگردان خواهران پیرس با اشاره به اینکه در اجرای نمایش های میکرو تئا‌تر‌ از یک ماکت، دوربین و پروجکشن استفاده می‌شود، گفت: خواهران پیرس یک میکروتئاتر ۲۰ دقیقه ای است و دوربین در نمایش نقش چشم کاراکتر یا راوی را دارد. درویشیان در خصوص برگزاری جشنواره در ایام کرونا و پس از مدتها تعطیلی تئاتر، گفت: واقعا اتفاق خوبی است و من برگزاری جشنواره ها را ارزشمند می دانم.  تئاتر در این ایام خیلی صدمه دیده است و واقعا لازم بود این جشنواره برگزار شود. هرچند اجرای مجازی به کار ما که نیاز به حضور روی صحنه دارد، صدمه می زند.   وی اضافه کرد: به عقیده من کار تئاتر نیاز به ارتباط رودرو با مخاطب دارد و وقتی مجازی می شود دقیقا تئاتر نیست؛ با این وجود مسیر ورود به فضای مجازی را مثبت می دانم چرا که یکی از امتیازات ویژه آن، دیده شدن آثار برای همه علاقه مندان است. با راه اندازی پلتفرم تلویزیون تئاتر ایران، تئاتر از فضای سالن خارج می شود و هرکس در هر کجایی می تواند آثار را ببیند. تلویزیون تئاتر برای مشتاقان تئاتر هم در بحث کسب تجربه و هم آموزش و دریافت ایده،  بسیار مفید است.   حماسه دریا با اجرای یک خانواده هنری هیام احمدی و فرامرز غلامیان پس از اجرای نمایش «رکاب بزن مرد» در جشنواره تئاتر مقاومت و اجرای نمایش «همیلو» در جشنواره تئاتر فجر، اینبار با اجرای نمایش «حماسه دریا» به جشنواره عروسکی تهران مبارک آمده اند. هیام احمدی در گفت و گو با ایران تئاتر در خصوص این نمایش گفت: نویسنده این اثر من و همسرم فرامرز غلامیان هستیم. کار را خودم کارگردانی می کنم و همسر و دخترم به همراه دو هنرمند دیگر در نمایش عروسک گردان هستند.   وی افزود: حماسه دریا تمرکزش را بر شهید دریاقلی سورانی گذاشته و تلاش دارد حماسه ماندگار این شهید سرافراز را به شیوه تئاتر کاغذی در معرض دید عموم گذارد. احمدی که به صورت تجربی وارد عرصه نمایش شده و آثار عروسکی متعددی همچون دوست واقعی کیه، شیطونک، کی از همه مهربون تره، بینگ بنگ و ... را در جشنواره های مختلف به روی صحنه برده است، در خصوص نحوه اجرای این نمایش گفت: در تئاتر کاغذی کاراکترها با کاغذ یا مقوا ساخته، معمولا نقاشی هستند و فانتزی اجرا می شوند. ایده من  در این نمایش ارائه تصاویر مستند است، تمام تصاویر واقعی هستند. از هیام احمدی در خصوص برگزاری جشنواره های نمایشی در ایام کرونا گفت: من در جشنواره های مقاومت و فجر حضور داشتم. این جشنواره ها با حفظ پروتکل های بهداشتی به صورت حضوری به خوبی برگزار شدند اما به نظر من هرچه از خطر دور باشیم بهتر است و باید به تصمیم دوستان دبیرخانه جشنواره تهران-مبارک احترام گذاشت.   وی افزود: بی شک اجرای مجازی آثار با درنظر گرفتن پیشرفت های عصر تکنولوژی یک تجربه خوبی است؛ به ویژه برای کسانی که فرصت حضور در تهران و تماشای نمایش ها در سالن را ندارند بسیار خوب است. کارگردان حماسه دریا در خصوص تاثیری که اجرای مجازی بر نمایش می گذارد، گفت: اجرای مجازی برای نمایش ما که بر روی یک میز و با عروسک های کاغذی کوچک انجام می شود خیلی خوب است چون دوربین بر روی اثر زوم می شود و بهتر می تواند به مخاطب ارائه گردد.   وی در خصوص راه اندازی پلتفرم تلویزیون تئاتر ایران نیز گفت: به عقیده من هرچیزی که در خدمت تئاتر باشد و باعث تقویت روند رو به رشد تئاتر می شود، خوب است. امتیاز مهم تلویزیون تئاتر ایران، در دسترس کردن تئاتر برای مخاطبانی است که امکان حضور در سالن را ندارند به خصوص هنرمندان و علاقه مندان شهرستانی که همواره از دیدن اکثر آثار محروم می شدند.   احمدی ابراز امیدواری کرد که پلتفرم تلویزیون تئاتر ایران ادامه یابد و بتواند هم در بحث آموزش و هم اجرای نمایش علاقه مندان شهرستانی را یاری کند.     نجوای عشق تو تکه پارچه در «فاصله‌ای به وسعت...» «فاصله‌ای به وسعت...» کاری از گروه آوان به نویسندگی مهدی شریفی و جواد رحیم‌زاده و کارگردانی مهناز آقایی از مشهد است.  نمایشی خاص با ایده ای نو که تلاش دارد واژه عشق را از دل دو تکه پارچه مربعی شکل بیرون کشد. مهناز آقایی کارگردان این نمایش، در خصوص نحوه اجرای «فاصله‌ای به وسعت...»، گفت: نمایش یک اجرای عروسکی است که در آن سعی کردیم هم در کارگردانی و هم طراحی صحنه یک ایده متفاوت داشته باشیم.   وی افزود: عروسک نمایش یک تکه پارچه مربعی شکل خیلی ساده است که دست، پا و صورت ندارد و فقط حس است. برای رسیدن به ایده، تلاش کردیم روی عروسک گردان و حسی که عروسک گردان به آن تکه پارچه می دهد متمرکز شویم. کارگردان نمایش «فاصله‌ای به وسعت...» در خصوص داستان این نمایش نیز گفت: نمایش یک داستان عاشقانه است. دیالوگ خاصی ندارد و براساس یک زبان اختراعی که در تمرینات بدن در تئاتر استفاده می کنیم، اجرا می شود. ما در این نمایش همه چیز را از عروسک گردان گرفته ایم، کار سختی است ولی خوشبختانه هنروران از عهده اش برآمدند.   آقایی برگزاری جشنواره عروسکی در ایام کرونا بسیار مهم و تحسین آمیز عنوان کرد و گفت: برگزاری این جشنواره در این ایام خیلی کار مهمی بود و باید انجام می شد. خودم احساس کردم که در ایام کرونا خیلی از هنرمندان ریسک حضور نمی کنند، در صورتی که وظیفه ماست برای ماندگاری جشنواره در آن حضور پیدا کنیم حتی اگر به دلیل اجرای مجازی کارمان دیده نشود.   وی اضافه کرد: ما تئاتری ها همیشه می گوییم که با نفس تماشاگر زنده ایم و من فقط به خاطر این ارتباط دو سویه در سالن به تئاتر ترغیب شدم. اما امسال شرایط جوری است که بسیاری از جشنواره ها مجازی و به صورت مونولوگ، نقالی و اجرای تک نفره بود. حتی جشنواره تئاتر دانشجویی بعد از ۲۰ سال به صورت نمایش های تک نفره انجام شد و گفتند فقط فیلم اثر را بفرستید و داوران فیلم را می بینند و نظر می دهند. در چنین شرایطی من معتقدم برای ماندگاری تئاتر باید کار کنیم.   آقایی با اشاره به راه اندازی تلویزیون تئاتر ایران و تاثیری که می تواند بر ارتقای کیفیت نمایش ها داشته باشد، گفت: به نظرم شروع خوبی است. اینکه من از مشهد می توانم در یک ورکشاپ شرکت کنم. اینکه نمایش مرا هر علاقه مندی در هر کجای کشور می تواند ببیند و اینکه تا حدودی عدالت در تماشای نمایش ها ایجاد می شود، به نظر موضوعات مهمی است. هرچند نمایش در سالن تاثیر دیگری هم برای هنرمند و هم تماشاگر دارد. به نظرم ترکیب این دو در آینده می تواند در ارتقای کیفیت تئاتر موثر باشد.   لایو انیمیشنی به نام اعماق نمایش«اعماق» چهارمین اثر برگزیده هیئت انتخاب بخش ایده های نوست که به نویسندگی و کارگردانی نایری عیوضی و لیلا احمدی آماده شده است. لیلا احمدی کارشناسی نمایش عروسکی دانشگاه هنر و نایری عیوضی کارشناسی ارشد انیمیشن دانشگاه هنر دارد. این دو هنرمند از تلفیق تئاتر عروسکی و انیمیشن تلاش کردند ایده ای نو برای اجرا در جشنواره خلق کنند.   لیلا احمدی در این خصوص گفت: تلاش ما این بود نمایشی بین رشته ای تولید کنیم که نه انیمیشن و نه عروسکی باشد لذا دنبال تکنیک «لایو انیمیشن» رفتیم. ابجکت های ما باتوم به دست دارند و تماشاگر تصویر را از روی پرده می بیند. وی اضافه کرد: ما برای تولید نمایش قصه نساختیم بلکه ابتدا تصاویر ساخته شد و با المان های تصویری به مرور در حین تولید قصه ساخته شد.   وی در خصوص علت حضور در این جشنواره، با اشاره به اینکه جشنواره تهران-مبارک همیشه برای من مهم است، گفت: در دوره قبل در بخش ایده های نو شرکت کردم. در ایام کرونا نیز با گروهمان یکسری تولیدات برای کودکان داشتیم و پس از فراخوان تصمیم گرفتیم امسال نیز حضور داشته باشیم. احمدی در خصوص تاثیر اجرای مجازی جشنواره بر اثر تصریح کرد: ایده آل ما این بود که نمایش در سالن اجرا شود و مخاطب هم اجرا و هم تصویر روی پرده را می دید با این وجود جشنواره مجازی نیز تاثیر منفی بر روند اجرای اثر ما ندارد چون دوربین المان مهمی در کار ماست و تماشاگر قرار است تصویری که دوربین می گیرد ببیند.